Khai sai mã loại hình nhập khẩu: Hậu quả và cách xử lý A-Z

Khai sai mã loại hình nhập khẩu là một trong những rủi ro nghiệp vụ nghiêm trọng nhất. Việc này có thể khiến doanh nghiệp đối mặt với nhiều chế tài pháp lý và tổn thất tài chính. Cùng PTN Logistics khám phá để nhận diện các lỗi sai phổ biến và trang bị quy trình xử lý chuyên nghiệp.

Lỗi khai sai mã loại hình nhập khẩu doanh nghiệp thường mắc phải

Thực tế cho thấy, có những cặp mã loại hình rất dễ gây nhầm lẫn nếu nhân sự không nắm vững nghiệp vụ. Từ đó dẫn đến đến khai sai mã loại hình nhập khẩu.

Loại hình kinh doanh (A11) và Nhập kinh doanh sản xuất (A12)

Đây là một trong những lỗi khai sai mã loại hình nhập khẩu phổ biến nhất. Điểm cốt lõi để phân biệt mã loại hình A11 và A12 nằm ở mục đích cuối cùng của hàng hóa.

• Mã A11 áp dụng cho hàng nhập khẩu để bán trực tiếp ra thị trường (thương mại đơn thuần)
• Mã A12 dùng cho hàng hóa nhập về làm nguyên liệu, vật tư để trực tiếp đưa vào quá trình sản xuất ra một sản phẩm khác của chính doanh nghiệp

Sự nhầm lẫn này có thể ảnh hưởng đến việc theo dõi và quản lý luồng hàng hóa phục vụ sản xuất của cơ quan chức năng. Điều này dẫn đến các truy vấn không đáng có.

Hàng Tạm nhập – Tái xuất (G11) và hàng Quá cảnh (G61)

Bản chất của hai loại hình này hoàn toàn khác nhau.

• Mã loại hình tạm nhập tái xuất (G11) áp dụng cho hàng hóa được đưa vào lãnh thổ Việt Nam trong một khoảng thời gian nhất định để tham gia hội chợ, triển lãm, hoặc sửa chữa. Sau đó sẽ được tái xuất ra khỏi Việt Nam.
• Hàng quá cảnh (G61) là hàng hóa của nước ngoài mượn đường lãnh thổ Việt Nam để đi đến một nước thứ ba và không tiêu thụ tại Việt Nam.

Việc khai sai mã loại hình nhập khẩu trong trường hợp này vi phạm nghiêm trọng quy định về quản lý hải quan đối với hàng hóa đặc thù.

Loại hình Nhập nguyên liệu để sản xuất xuất khẩu (E31) và Nhập kinh doanh sản xuất (A12)

Lỗi khai sai mã loại hình nhập khẩu này ảnh hưởng trực tiếp đến chính sách thuế.

• Loại hình nhập nguyên liệu sản xuất xuất khẩu E31 là khi doanh nghiệp nhập khẩu nguyên liệu về để sản xuất hàng hóa và toàn bộ sản phẩm làm ra sẽ được xuất khẩu. Hàng hóa theo loại hình này sẽ được miễn thuế nhập khẩu.
• Trong khi đó, mã A12 (nhập kinh doanh sản xuất) là nhập nguyên liệu để sản xuất hàng hóa tiêu thụ trong thị trường nội địa và phải chịu thuế nhập khẩu ngay từ đầu. Điều này gây ảnh hưởng đến dòng tiền của doanh nghiệp.

Hàng viện trợ, hàng quà biếu, tài sản di chuyển (H11, H21)

Nhóm mã H (H11 – Hàng nhập khẩu khác) thường áp dụng cho hàng hóa phi mậu dịch như quà biếu, hàng mẫu. Việc doanh nghiệp lạm dụng, khai báo hàng hóa kinh doanh vào nhóm này để trốn tránh các thủ tục quản lý chuyên ngành là một hành vi khai sai mã loại hình nhập khẩu nghiêm trọng.

Cơ quan hải quan có đủ công cụ để rà soát và phát hiện những sai phạm liên quan đến hàng phi mậu dịch và mục đích sử dụng thực tế của chúng sau khi thông quan. Do đó cần hiểu rõ bản chất để tránh mắc lỗi.

Khai sai mục đích sử dụng thực tế của hàng hóa 

Đây là lỗi mang tính bản chất, phản ánh sự không trung thực trong khai báo. Mục đích sử dụng hàng hóa là tiêu chí tiên quyết để chọn mã loại hình.

Ví dụ, một doanh nghiệp nhập khẩu thiết bị dưới dạng hàng mẫu không thanh toán (mã H11) nhưng sau đó lại mang đi bán thương mại (mục đích của mã A11). Đây là hành vi cố ý khai sai mã loại hình nhập khẩu.

Những trường hợp này khi bị phát hiện sẽ bị xử lý ở khung hình phạt cao nhất. Bởi vì có yếu tố gian lận, trốn thuế rõ ràng và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường kinh doanh.

>>Tìm hiểu ngay: Dịch vụ xuất nhập khẩu PTN – Hỗ trợ doanh nghiệp toàn diện

Chế tài xử phạt mới nhất khi khai sai mã loại hình nhập khẩu

Các quy định pháp luật hiện hành đã nêu rất rõ về các mức phạt đối với hành vi này.

Căn cứ pháp lý: Trích dẫn Nghị định 128/2020/NĐ-CP

Mọi chế tài xử phạt đối với hành vi khai sai mã loại hình nhập khẩu đều được quy định rõ tại Nghị định 128/2020/NĐ-CP của Chính phủ. Văn bản này quy định chi tiết về các hành vi vi phạm hành chính và mức phạt trong lĩnh vực hải quan.

Cụ thể, hành vi khai sai mã loại hình được đề cập tại Điều 8 của Nghị định, phân định rõ các trường hợp vi phạm không dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc có sự chênh lệch nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự. Việc này đã tạo ra hành lang pháp lý rõ ràng cho việc xử phạt.

Xử phạt hành chính khi vi phạm

Theo Nghị định 128, mức phạt khai sai mã loại hình sẽ phụ thuộc vào tính chất và mức độ của hành vi. Ngay cả khi việc sai sót không làm ảnh hưởng đến số thuế, doanh nghiệp vẫn có thể bị phạt tiền.

Quy trình xử phạt vi phạm hành chính hải quan sẽ được kích hoạt khi cơ quan chức năng phát hiện ra sai sót. Việc cố ý khai sai mã loại hình nhập khẩu để trốn thuế có thể dẫn đến mức phạt cao hơn rất nhiều, thậm chí bị truy cứu hình sự theo các quy định của pháp luật.

Hậu quả ngoài tiền phạt

Hậu quả của việc khai sai mã loại hình nhập khẩu không chỉ dừng lại ở tiền phạt. Nghiêm trọng hơn, nó ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp.

Việc phân luồng tờ khai hải quan sẽ bị ảnh hưởng, lô hàng có nguy cơ cao bị phân vào luồng đỏ, dẫn đến việc kiểm tra thực tế 100% hàng hóa.

Về lâu dài, doanh nghiệp sẽ bị đánh giá rủi ro cao, mất đi cơ hội trở thành doanh nghiệp ưu tiên và doanh nghiệp rủi ro thấp. Việc tuân thủ quy định không chỉ là nghĩa vụ mà còn là biện pháp bảo vệ chính doanh nghiệp.

Chưa chắc chắn về mã loại hình cho lô hàng của bạn? Liên hệ ngay để nhận tư vấn miễn phí từ PTN Logistics.

Hướng dẫn xử lý khi phát hiện khai sai mã loại hình nhập khẩu

Khi đã phát hiện sai sót, việc xử lý một cách chủ động và chuyên nghiệp sẽ giúp giảm thiểu thiệt hại.

Bước 1: Chủ động khai báo bổ sung (Trước và sau khi thông quan)

Ngay khi phát hiện việc khai sai mã loại hình nhập khẩu, doanh nghiệp cần chủ động thực hiện thủ tục khai báo bổ sung sau thông quan. Đây là quyền và cũng là trách nhiệm được pháp luật cho phép.

Quy trình này được thực hiện trên hệ thống VNACCS/VCIS thông qua nghiệp vụ khai bổ sung AMA. Việc chủ động sửa tờ khai hải quan sau thông quan thể hiện sự trung thực và hợp tác. Đây là một tình tiết quan trọng để cơ quan hải quan xem xét khi ra quyết định xử phạt. Từ đó giúp giảm thiểu các chế tài bất lợi.

Bước 2: Chuẩn bị bộ hồ sơ, công văn giải trình

Song song với việc khai báo bổ sung, doanh nghiệp cần chuẩn bị một bộ hồ sơ giải trình chi tiết. Điều này sẽ hạn chế việc khai sai mã loại hình nhập khẩu Hồ sơ này thường bao gồm:

• Tờ khai ban đầu
• Tờ khai bổ sung
• Mẫu công văn giải trình hải quan chuyên nghiệp

Công văn cần nêu rõ lý do dẫn đến sai sót, chứng minh không có yếu tố cố ý và cung cấp các tài liệu liên quan (hợp đồng, invoice) để làm rõ mục đích sử dụng hàng hóa thực tế. Việc tìm hiểu hướng dẫn khai bổ sung AMA là cần thiết để thực hiện đúng quy trình.

Bước 3: Làm việc trực tiếp với cơ quan hải quan

Sau khi nộp hồ sơ, doanh nghiệp cần cử đại diện có chuyên môn làm việc trực tiếp với chi cục hải quan nơi mở tờ khai. Quá trình giải trình cần bình tĩnh, cầu thị và tập trung vào việc chứng minh sai sót là do nhầm lẫn nghiệp vụ, không phải hành vi cố ý khai sai mã loại hình nhập khẩu để gian lận.

Trong trường hợp không đồng ý với quyết định của cơ quan hải quan, doanh nghiệp có quyền thực hiện việc khiếu nại quyết định của hải quan theo quy định của pháp luật. Việc này giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

>>Xem thêm: Tìm hiểu Tariff là gì? Các loại Tariff phổ biến hiện nay

Tóm lại, khai sai mã loại hình nhập khẩu là một rủi ro nghiêm trọng nhưng có thể kiểm soát nếu doanh nghiệp trang bị đủ kiến thức và có quy trình làm việc cẩn trọng. Khi phát sinh sự cố, việc xử lý chủ động và chuyên nghiệp sẽ giảm thiểu thiệt hại. Gọi PTN Logistics để được tư vấn giải pháp và hỗ trợ xử lý các tục hải quan phức tạp. 

Thông tin liên hệ

• Hotline: 1900 2197 – 0935 333 999
• Email: nam.nguyen@ptnlogistics.com

Các câu hỏi thường gặp liên quan đến khai sai mã loại hình nhập khẩu